DOODGEWOON informeert en amuseert over zaken rond de dood - sinds 1994
Verschenen: 14-03-2002
RELIGIE: DE DODE WAKKER HOUDEN

"Het is binnen de winti-gemeenschap heel normaal om een winti-genezer te bezoeken voor een probleem, zoals een Nederlander de psychiater consulteert. Winti-genezers communiceren met geesten die op de een of andere manier verbonden zijn met het probleem."
Wat gebeurt er als we sterven? Hoe ziet het hiernamaals eruit? Vragen die velen bezighouden. De diverse religies geven er antwoord op. Zoveel geloven, zoveel denkbeelden. En even zoveel interviews met aanhangers van deze geloven. Guillaume Orlando Lont is medewerker van het Winti Informatie- en Documentatiecentrum Nederland: "Er blijft altijd ruimte om contact te zoeken met de overledene."


"Over het winti-geloof bestaan vandaag de dag veel misvattingen. Zo zouden we met zwarte magie bezig zijn, en mensen bang maken met bedrog. Deze vooroordelen stammen nog uit de koloniale tijd, toen winti onder de slaven verboden was. De christelijke slavenhouders vonden het een heidense godsdienst omdat ze onze rituelen niet begrepen. Winti, als natuurreligie, werd niet gerespecteerd. En eigenlijk is dat nu nog steeds zo." Aan het woord is Guillaume Orlando Lont, medewerker van het Winti Informatie- en Documentatiecentrum Nederland. De stichting stelt zichzelf ten doel winti uit de taboesfeer te halen. Als cultureel maatschappelijk werker weet hij als geen ander hoe belangrijk het voor Afro-Surinamers is om het gevoel te hebben dat de omgeving hun religie erkent.

"Winti betekent zowel 'wind' als 'geest', de geest die zo snel is als de wind. Leven volgens de winti-opvatting wil zeggen dat je de wereld ziet als de schepping van een goddelijke kracht, die we Anana noemen. Het betekent dat je de goden van de lucht, de grond, het water en het bos erkent. En het is belangrijk dat je je voorouders op gezette tijden eert. Deze voorouders zijn, in een geestelijke vorm, altijd bij hun familieleden. Tijdens de winti-pre, een feest en een seance ter ere van de voorouders, komt de voltallige familie samen en wordt er gegeten, gedanst en gedronken. Met drummuziek worden de goden en de geesten van voorouders opgeroepen. We betrekken de doden bij het leven, zou je kunnen zeggen. Want de doden verschillen niet zoveel van de levenden."

In het winti-geloof is de dood een tussenfase in het bestaan. Het is een hoedanigheid voor zielen die zich tussen verschillende levens in bevinden. Het kan jaren duren voordat een ziel een ander lichaam uitkiest om zich in te manifesteren. Dit kan binnen dezelfde gemeenschap zijn, maar ook in een andere omgeving. "We geloven dus in het re´ncarneren van een ziel, een geest, een levenskracht in verschillende lichamen," verduidelijkt Guillaume Orlando Lont. "Als er iemand overlijdt, eren we vooral de ziel van de persoon die overleden is. We behandelen de dode op eervolle wijze zodat de geest goed aankomt in het dodenrijk. Met onze rituelen scheiden we de geest van het lichaam van de overledene. We proberen met gezang en gebeden de weg voor de geest vrij te maken naar de andere overledenen. De eerste acht dagen na het overlijden wordt de dode wakker gehouden door gasten die dag en nacht zingen, praten en eten. Er wordt voedsel bij de dode gelegd om de geest te verzorgen. Na zes weken worden deze rituelen door alle nabestaanden herhaald. Na een jaar is de officiŰle rouwperiode voorbij, maar de verwerking van het overlijden van een geliefd persoon kan natuurlijk nog veel langer duren."

Er blijft altijd ruimte om contact te zoeken met de overledene. Ervaren winti-genezers roepen vaak geesten en goden aan om inzicht te krijgen in de problematiek van het dagelijks leven. Guillaume Orlando Lont: "Het is binnen de winti-gemeenschap heel normaal om een winti-genezer te bezoeken voor een probleem, zoals een Nederlander de psychiater consulteert. Winti-genezers communiceren met geesten die op de een of andere manier verbonden zijn met het probleem. Het is namelijk mogelijk dat een gebeurtenis in het verleden verband houdt met het huidige probleem. Er kan een vloek liggen op een persoon omdat vele generaties geleden zijn voorouder een fout heeft gemaakt. Winti-genezers kunnen in sommige gevallen deze vloek opheffen en de persoon beschermen tegen afstraffing vanuit het dodenrijk."

Guillaume Orlando Lont vindt het van groot belang dat het winti-geloof behouden blijft, omdat het jonge Afro-Surinamers in Nederland een achtergrond biedt. "Want als ze hun cultuur en achtergrond verloochenen, verloochenen ze zichzelf. Juist in deze multiculturele samenleving is het belangrijk dat jonge Surinamers hun eigen identiteit behouden. Ze moeten zich natuurlijk, tot op zekere hoogte, de Nederlandse cultuur eigen maken, maar ook hun eigen cultuur koesteren. Want als je weet wie je bent, sta je stevig in je schoenen."
(Susan Smit)

Eerder verschenen in Doodgewoon 15, winter 1997/8.

Nawoord van de redactie
In verband met de vele verzoeken die we ontvangen om meer informatie over winti of het adres van het 'Winti Informatie- en Documentatiecentrum Nederland', helaas, meer informatie over winti kunnen wij u niet bieden. De ge´nterviewde heer Lont woont niet meer op het in 1997 bij ons bekende adres. En ook de in het artikel 'Winti Informatie- en Documentatiecentrum Nederland' schijnt niet meer te bestaan.



Terug naar archief...